Skrót dnia — 7 września 2026

40 newsów · wydanie poranne
— DAWKA PORANNA —
Wojna na Ukrainie

🇺🇦🇷🇺 Ukraińskie siły uderzyły w rosyjski statek Ro-Ro LADY MARIIA na Morzu Śródziemnym, wywołując pożar; statek miał przewozić irańską broń i pojazdy opancerzone dla Rosji

Do ataku doszło na Morzu Śródziemnym, w pobliżu Krety. Statek LADY MARIIA (IMO 9220641) wypłynął z algierskiego portu Oran i kierował się do Syrii. Według doniesień opublikowanych 6 września, jednostka została trafiona 12 razy przez drony wyposażone w systemy zrzutu amunicji, co wywołało pożar na pokładzie. Statek znajduje się pod sankcjami USA (wcześniej jako STELLA-MARIA) i został objęty sankcjami Ukrainy 23 maja 2026 r. Ukraiński wywiad wojskowy (HUR) identyfikuje go jako jednostkę zaangażowaną w transport ładunków wojskowych dla Rosji, operującą na trasie Noworosyjsk–Tartus. Rosyjski dziennikarz opozycyjny Aleksander Newzorow, który opublikował nagrania ataku, twierdzi, że drony wystrzelono z terytorium Libii, a ładunek stanowiła irańska broń i pojazdy opancerzone przewożone z Algierii do Rosji. Żadne oficjalne źródła nie potwierdziły jeszcze udziału Ukrainy, a informacje o ładunku i miejscu startu dronów nie zostały niezależnie zweryfikowane. Wcześniej Ukraina miała zaatakować inny rosyjski tankowiec cieni na Morzu Śródziemnym.

Źródło: UNITED24 Media
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

📱🇨🇳 Jedziesz na targi IFA, a tam China Expo. Chińskie firmy zdominowały Berlin

Tegoroczne targi IFA w Berlinie, które odbyły się na początku września, zostały zdominowane przez chińskich wystawców, przez co wydarzenie coraz bardziej przypomina China Expo. Wśród nieobecnych lub słabo widocznych marek znalazły się takie firmy jak Samsung, Oppo, realme, Honor, Huawei, Asus czy Lenovo. Samsung, który wcześniej zajmował ogromną halę CityCube Berlin o powierzchni 12 tys. m kw., tym razem zorganizował osobne wydarzenie w Berlinie, podobnie jak Dyson. W CityCube swoje produkty prezentował m.in. chiński Xpeng z prototypem latającego pojazdu i modelem L03, a także AMD, który wyróżniał się na tle dominujących chińskich marek.

Źródło: Zero.pl
Otwórz w aplikacji →

🤖 OpenAI rozwija autonomicznych agentów badawczych

Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🤖 Naukowiec OpenAI ostrzega, że inteligencja maszyn zaczyna przewyższać ludzkość

OpenAI poinformowało, że przed wrześniem 2024 r. wdrożyło w pełni autonomicznego agenta AI o nazwie 'Automated AI Research Intern', zdolnego do samodzielnego prowadzenia prac badawczych (przegląd literatury, projektowanie eksperymentów, iteracje modeli, walidacja wyników). Jednocześnie główny naukowiec Jakub Pachocki opublikował artykuł, w którym przyznał, że inteligencja maszyn przewyższyła ludzką i wezwał do globalnego hamowania rozwoju. OpenAI ujawniło też, że do treningu modelu GPT-6 Astra wykorzystało ponad 100 tys. GPU w klastrze Stargate w Teksasie — największe przedsięwzięcie treningowe w historii firmy. Sam Altman obiecał wcześniej wdrożenie 'Automated AI Researcher' do marca 2028 r., a pierwszy etap planu został zrealizowany przed terminem.

Źródło: 36 Kr
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🤖 OpenAI pracuje nad asystentem badawczym mającym działać do marca 2028 r

OpenAI ogłosiło osiągnięcie kamienia milowego w pracach nad zautomatyzowanym asystentem badawczym, który ma wykonywać zadania zajmujące doświadczonemu badaczowi kilka dni. System działa pod nadzorem człowieka, a jego celem jest wsparcie w badaniach nad głębokim uczeniem i alignmentem. OpenAI planuje, że do marca 2028 r. automatyczny asystent badawczy będzie pracował pod nadzorem człowieka. Firma opublikowała też dane o wykorzystaniu agentów kodujących w swojej organizacji badawczej: w połowie sierpnia na każdy dzień pracy człowieka przypadało 3.1 dnia pracy agenta, a mediana badacza zużywała ponad 600 USD dziennie na inferencję. Liczba eksperymentów na badacza wzrosła w sierpniu do rekordowego poziomu od stycznia 2025 r., choć OpenAI nie przypisuje tego wyłącznie agentom kodującym, gdyż badacze mieli też więcej mocy obliczeniowej.

Źródło: TechWire Asia
Otwórz w aplikacji →
Polityka lokalna

🇵🇱 Ekonomista: Polska może dogonić Niemcy w zamożności około 2040 roku

Polski ekonomista Marcin Piątkowski, związany z Akademią Leona Koźmińskiego i współpracujący z Bankiem Światowym, przewiduje w rozmowie z "Berliner Zeitung", że Polska może dogonić Niemcy pod względem zamożności około 2040 roku, jeśli obecne trendy wzrostu się utrzymają. Zwraca uwagę, że od 1990 r. niemiecki eksport do Polski wzrósł 33-krotnie, a Polska jest dla Niemiec większym rynkiem zbytu niż Chiny. Jako czynniki sukcesu Polski wymienia powszechną przedsiębiorczość po 1989 r., wysoki poziom edukacji i politykę gospodarczą kolejnych rządów. Jednocześnie krytykuje niemiecką politykę fiskalną jako zbyt restrykcyjną, co doprowadziło do stagnacji. Zauważa też, że Polacy pracują więcej godzin niż Niemcy, ale wraz ze wzrostem zamożności będą prawdopodobnie pracować mniej. Ostrzega przed powtórzeniem niemieckich błędów w obliczu konkurencji z Chin.

Źródło: TV Republika
Otwórz w aplikacji →
Polityka

🇵🇱 Banki będą musiały wrócić do starych spraw. UOKiK stanął po stronie klientów

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) poinformował w poniedziałek, że cztery banki — Alior Bank, mBank, BNP Paribas i Bank Millennium — ponownie rozpatrzą odrzucone wcześniej reklamacje klientów dotyczące nieautoryzowanych transakcji. Tym samym kończą się trwające blisko cztery lata postępowania prezesa UOKiK wobec tych instytucji, które zakończyły się decyzjami zobowiązującymi. Urząd zakwestionował praktyki banków polegające m.in. na nieterminowym zwracaniu środków, warunkowym zwracaniu pieniędzy, a następnie ponownym ich pobieraniu w przypadku uznania, że klient autoryzował transakcję. UOKiK podkreślił też różnicę między autoryzacją a uwierzytelnieniem — banki często uznawały poprawne uwierzytelnienie za zgodę na transakcję. W toku pozostaje jeszcze 10 postępowań wobec innych banków z analogicznymi zarzutami.

Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇨🇳🇷🇺 Chiny potajemnie dostarczały Rosji komponenty do produkcji dronów bojowych

Według śledztwa The Telegraph, chińskie przedsiębiorstwo państwowe dostarczało Rosji surowce do produkcji włókna węglowego, kluczowego dla budowy dronów bojowych używanych w atakach na Ukrainę. Dostawy miały odbywać się potajemnie, co wskazuje na obchodzenie zachodnich sankcji. Włókno węglowe jest istotnym materiałem w konstrukcji nowoczesnych dronów, wpływając na ich lekkość i wytrzymałość. Ujawnienie tych powiązań może zwiększyć presję dyplomatyczną na Chiny i pogłębić napięcia w relacjach z Zachodem, a także skłonić do zaostrzenia kontroli eksportu w Chinach.

Wpływ na rynek: ↓ Akcje chińskich producentów elektroniki (Alibaba, Tencent) — zaostrzenie kontroli eksportu i presja dyplomatyczna na Chiny, ↑ Obligacje USA — umacnianie bezpieczeństwa sojuszników zachodich, ↓ Yuan — przewidywane sankcje handlowe
Źródło: wykop.pl
Otwórz w aplikacji →

🛢 Iran ostrzega Koreę Południową i grozi zamknięciem Cieśniny Ormuz

Otwórz w aplikacji →
Surowce

🛢 Ropa umacnia się po atakach USA i Iranu na statki

Iran ogłosił zamiar ustanowienia "strefy wykluczenia" wokół Cieśniny Ormuz, obejmującej wody od amerykańskiej blokady morskiej po Zatokę Perską. Mohsen Rezaei, nowy szef Najwyższej Rady Bezpieczeństwa Narodowego Iranu, zapowiedział w niedzielę, że jednostki zidentyfikowane jako zmierzające przez cieśninę trafią na irańską listę sankcyjną. Decyzja zapadła po tym, jak USA uderzyły w trzy irańskie tankowce w odpowiedzi na ataki rakietowe na amerykańskie okręty. Amerykańska blokada, wspierana przez ponad 20 okrętów, przekierowała już 92 statki handlowe i unieruchomiła trzy. Konflikt, rozpoczęty 28 lutego amerykańsko-izraelskimi uderzeniami, przechodzi w fazę eskalacji po miesiącu względnego spokoju — obie strony wznowiły ataki w zeszłym tygodniu. Iran wcześniej w niedzielę oświadczył, że zaatakował bezzałogowy statek USA przy wejściu do cieśniny, co Amerykanie zdementowali jako "całkowite kłamstwo".

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↑ Ropa WTI, ↓ Akcje armatorów — eskalacja konfliktu na Morzu Arabskim ogranicza przepływ ropy i zwiększa koszty ubezpieczenia transportu
Źródło: PBS
Otwórz w aplikacji →
Surowce

🛢 OPEC+ utrzymuje politykę wydobycia ropy bez zmian na październik

Podczas niedzielnego spotkania przedstawiciele ośmiu krajów OPEC+, w tym Arabii Saudyjskiej, Rosji i Iraku, potwierdzili utrzymanie dotychczasowej polityki wydobycia na październik, po wrześniowym zwiększeniu produkcji, które zakończyło fazowe wycofywanie dobrowolnych cięć wynoszących 1,65 mln baryłek dziennie. W praktyce grupa wciąż produkuje wyraźnie poniżej celów, ponieważ wojna z Iranem ogranicza eksport przez Cieśninę Ormuz, co — jak ocenia Rystad Energy — daje OPEC+ bardzo ograniczoną kontrolę nad fizycznym rynkiem ropy. Kolejne posiedzenie ośmiu producentów zaplanowano na 4 października, a grupa musi jeszcze zrewidować zdolności wydobywcze członków przed ustaleniem baz produkcyjnych na 2027 rok. Decyzja jest zgodna z lipcowymi doniesieniami, że OPEC+ prawdopodobnie wstrzyma podwyżki na trzy miesiące, pozostawiając w mocy cięcia obejmujące około 2 mln baryłek dziennie.

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↓ Ropa WTI — utrzymanie cięć produkcji przy ograniczonej podaży z Cieśniny Ormuz wspiera ceny, pomimo że OPEC+ produkuje poniżej deklarowanych celów
Źródło: Egypt Oil & Gas
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇮🇷 Irański dygnitarz: strefa ograniczona zostanie ogłoszona poza Cieśniną Ormuz w nadchodzących dniach

Iran planuje ogłoszenie strefy ograniczonej poza Cieśniną Ormuz w nadchodzących dniach, co obejmie obszary Zatoki Perskiej. Sekretarz Najwyższej Rady Bezpieczeństwa Narodowego Iranu Mohsen Rezaei poinformował, że mapy przejścia statków w Cieśninie Ormuz, uzgodnione z Omanem, zostaną podpisane wkrótce. Działania te są odpowiedzią na powtarzające się starcia między USA a Iranem w regionie. W sobotę Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej poinformował o atakach na trzy tankowce i trzy statki powiązane z USA, podczas gdy CENTCOM ogłosił uderzenia na trzy irańskie tankowce, w tym u wybrzeży wyspy Kharg.

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↑ Ropa WTI, ↓ EUR/USD — eskalacja napięcia w Cieśninie Ormuz ogranicza przepływy ropy, wzrost cen surowca wspiera waluty bazowe przy ucieczce do bezpieczeństwa dolara
Źródło: The Jerusalem Post
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🚨 Goldman Sachs: ropa może zdrożeć do 120 USD/b. Kluczowa jest sytuacja w cieśninie Ormuz

Średni dzienny ruch statków towarowych w cieśninie Ormuz wyniósł w ostatnich 10 dniach tylko 10 jednostek, co jest najniższym odczytem od maja. Analitycy Goldman Sachs ostrzegają, że eskalacja ataków na żeglugę może pchnąć cenę Brent w okolice 120 dolarów za baryłkę, a w razie normalizacji sytuacji notowania mogą spaść do około 80 dolarów. Tymczasem Brent jest notowany w pobliżu 97 dolarów po wzroście do najwyższego poziomu od lipca. Napięcia utrzymują się po ponad sześciu miesiącach konfliktu; Iran ogłosił nową strefę zamkniętą, a USA eskortują statki innych producentów. Goldman Sachs rekomenduje też długoterminowe pozycje w globalnych produktach gazowych i rafinowanych, gdyż olej napędowy podrożał w tym roku ponad dwukrotnie.

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↑ Gaz ziemny, ↓ Obligacje skarbowe USA — napięcia w Cieśninie Ormuz ograniczają podaż ropy i gazu, Goldman Sachs prognozuje wzrost do 120 USD/baryłkę, co podnosi koszty energii i presję inflacyjną na obligacje
Źródło: Puls Biznesu
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇮🇷🇰🇷 Rzecznik MSZ Iranu ostrzegł, że udział Korei Południowej w operacjach w Zatoce Perskiej i w Cieśninie Ormuz będzie miał poważne konsekwencje.

W poście w języku koreańskim na X (dawniej Twitter) rzecznik MSZ Iranu Esmaeil Baghaei zaapelował do Seulu, aby nie angażował się w kierowane przez Waszyngton inicjatywy morskie. Baghaei podkreślił, że Iran i Korea Południowa łączy ponad 64 lata stosunków dyplomatycznych, ale ostrzegł, że udział w operacjach w Zatoce Perskiej i Cieśninie Ormuz będzie uznany za wsparcie amerykańskiej agresji przeciwko Iranowi i spotka się z poważnymi konsekwencjami.

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↑ Ropa WTI, ↓ KOSPI — napięcie geopolityczne w Zatoce Perskiej zwiększa premię za ryzyko na surowcach, obciążając akcje koreańskie
Źródło: WANA News Agency
Otwórz w aplikacji →
Rynki

🇵🇱 Polska w globalnym łańcuchu dostaw. Produkujemy części najważniejszej broni świata

Polski przemysł zbrojeniowy, po latach stagnacji, notuje obecnie duży wzrost eksportu. Według raportu SIPRI, w światowym rankingu eksporterów uzbrojenia Polska zajmuje 14. miejsce i odpowiada za około 1% globalnych transferów broni. Wzrost ten jest częściowo zawyżany przez pomoc wojskową dla Ukrainy, która jest liczona jako eksport. Największym hitem eksportowym są zestawy przeciwlotnicze Piorun, zamówione już przez Stany Zjednoczone, Estonię, Litwę, Łotwę, Norwegię, Szwecję, Belgię, Słowację, Mołdawię i Gruzję; Francja również planuje zamówienie, a Niemcy wyraziły wstępne zainteresowanie. Sukcesem są też polskie drony, takie jak rozpoznawcze FlyEye i amunicja krążąca Warmate, które trafiły m.in. do Ukrainy, Rumunii, Indii, Malezji, Turcji i ZEA. Ukraina dodatkowo zamówiła w polskich zakładach 54 armatohaubice Krab i 150 transporterów opancerzonych Rosomak.

Źródło: WP Tech
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇪🇺 Zakupy na Temu, Shein i AliExpress będą droższe. Nowa opłata UE od listopada

Od 1 listopada 2026 r. wszystkie przesyłki z państw trzecich o wartości poniżej 150 EUR zostaną objęte dodatkową opłatą za obsługę w wysokości 2 EUR, pobieraną od każdej paczki. W lipcu 2026 r. zniesiono już zwolnienie z cła dla tych przesyłek i wprowadzono stałe myto w wysokości 3 EUR. Łącznie koszty dla importerów wzrosną o 5 EUR na paczkę, a w przypadku podzielonych zamówień — nawet więcej. Pieniądze trafią do budżetów państw członkowskich i krajowych administracji celnych, finansując dodatkowe etaty i cyfryzację systemów. To element najbardziej ambitnej przebudowy przepisów celnych UE od 1968 r., spowodowanej lawinowym wzrostem importu z Chin — w 2025 r. do UE trafiło ok. 5,9 mld przesyłek, o 26% więcej niż rok wcześniej. Komisja Europejska wskazuje na nadużycia platform takich jak Temu, Shein czy AliExpress, które zaniżają wartość towarów (w 65% przypadków) i dzielą zamówienia, by uniknąć cła. Kontrole wykazały też, że 65% taniej przesyłek zawiera towary niebezpieczne lub niewłaściwie oznakowane, zwłaszcza artykuły dla dzieci, zabawki, kosmetyki i elektronikę.

Wpływ na rynek: ↑ Kursy przewoźników (DPD, DHL, UPS) — opłaty za obsługę przesyłek podnoszą marże logistyczne, ↓ Akcje platform e-commerce (Alibaba, JD.com) — wzrost kosztów importu zmniejsza konkurencyjność tanich chińskich towarów, ↑ Obligacje UE — wpływy do budżetów członkowskich wspierają finanse publiczne
Źródło: Puls Biznesu
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🚨 Korea Północna po wypadku w maju woduje drugi niszczyciel klasy Choe Hyon z możliwym uzbrojeniem nuklearnym

W niedzielę Korea Północna dokonała uroczystego wodowania niszczyciela rakietowego Kang Kon, drugiego okrętu klasy Choe Hyon, który według państwowych mediów KCNA ma zdolności nuklearne. To niezwykłe osiągnięcie, biorąc pod uwagę, że w maju 2025 roku okręt wywrócił się podczas wodowania, gdy mechanizm spowodował przedwczesne ześlizgnięcie się rufy, co rozgniewało Kima, który nazwał to 'aktem kryminalnym'. Kang Kon ma wyporność ok. 5000 ton, co czyni go największym okrętem wojennym w historii Korei Północnej. Kim podkreślił, że budowa okrętu to 'historyczne wydarzenie' i dowód 'samodzielności, woli i silnego ducha' kraju, a także zapowiedział realizację 'ważnego planu wzmocnienia sił morskich', którego efekty mają być widoczne za osiem miesięcy. Ponadto Pjongjang twierdzi, że pracuje nad dużym atomowym okrętem podwodnym o napędzie jądrowym, porównywalnym z amerykańskimi jednostkami tej klasy.

Źródło: CNN
Otwórz w aplikacji →
Polityka lokalna

🇵🇱 Lekarze kontra rząd: 1:0. Limity zarobków odsunięte o rok

Minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda zapowiedziała w TVP Info przesunięcie wejścia w życie ustawy o 12 miesięcy, po protestach środowiska lekarskiego. Projekt zakładał m.in. limit wynagrodzeń dla świadczeń finansowanych przez NFZ do 16-krotności minimalnego wynagrodzenia (w 2026 r. 76 896 zł przy pracy na dwa etaty) oraz maksymalną stawkę godzinową na poziomie 1/20 minimalnego wynagrodzenia (ok. 240 zł brutto). Zmiany miały ukrócić przypadki wielomilionowych kontraktów, jak np. 2,3 mln zł wypłacone lekarzowi ze Szpitala Południowego. Krytycy, w tym samorząd lekarski, ostrzegali przed odpływem specjalistów do sektora prywatnego.

Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Polityka

🇨🇦🇺🇸 Kanada odpowiada na 50-proc. cła USA trzema stawkami odwetowymi

Kanada wprowadza od wtorku trzy stawki ceł odwetowych na import z USA: 15, 25 i 50 proc., obejmujących towary o wartości 27,6 mld dolarów. To odpowiednik kanadyjskiego eksportu objętego 50-proc. cłem amerykańskim od 22 sierpnia. Premier Mark Carney zapowiedział reakcję 'dolar za dolara' i ocenił, że amerykańskie cła mają zaszkodzić i podzielić Kanadę. Sondaż Nanos Research pokazuje, że 80 proc. Kanadyjczyków popiera cła odwetowe, a 85,6 proc. popiera odejście od negocjacji z USA, mimo że 68 proc. obawia się osobistych skutków ceł. Jednocześnie 77 proc. Kanadyjczyków unika amerykańskich towarów, a 74 proc. nie postrzega USA jako wiarygodnego sojusznika. W prowincjach Prerii poparcie dla premiera jest niższe i wynosi 76,6 proc., a w październiku w Albercie odbędzie się referendum dotyczące secesji.

Wpływ na rynek: ↓ CAD, ↓ TSX, ↑ USD — eskalacja wojny handlowej USA-Kanada osłabia kanadyjski dolar i akcje, wzmacnia bezpieczną przystań w USD
Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🤖🇨🇳 Chińscy producenci robotów humanoidalnych forsują sprzedaż tanich modeli poniżej 6000 USD

W 2025 r. chińscy producenci wysłali ponad 14 000 robotów humanoidalnych. Unitree i AGIBot, z ponad 5 000 sztuk każdy, odpowiadają za większość światowych dostaw. Ceny spadły dramatycznie: model R1 Unitree kosztuje 39 900 juanów (ok. 5 900 USD) przy premierze w lipcu 2025 r., podczas gdy wcześniejsze modele kosztowały 13 500–16 000 USD. Noetix Robotics zaoferował model Bumi za 9 998 juanów (ok. 1 380 USD) pod koniec 2025 r., który szybko wyprzedano na JD.com. Obniżkę cen umożliwia lokalne pozyskiwanie ponad 90% komponentów. R1 ma 26 przegubów i multimodalną AI (przetwarzanie obrazu, dźwięku i tekstu). Klientami są głównie programiści, naukowcy i edukatorzy, nie gospodarstwa domowe. Unitree planuje publiczną ofertę i od 2026 r. sprzedaje przez AliExpress.

Wpływ na rynek: ↑ Unitree (zamiar IPO 2026) — dramatyczny spadek cen robotów humanoidalnych poniżej 6000 USD przy ponad 5000 sztuk sprzedanych w 2025 r. sugeruje przebicie do masowej produkcji, ↓ Producenci przemysłowych ramion robota (ABB, KUKA) — konkurencja tanich chińskich modeli eroduje segment mid-range, ↑ NVIDIA — wysoka intensywność AI (multimodalna) w R1 wymaga zaawansowanych chipów, ↓ Rynek pracy sektora produkcji (indeksy zatrudnienia) — automatyzacja tanich robotów przyspieszam
Źródło: Crypto Briefing
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇾🇪 Krwawe walki w Jemenie. Ponad 300 zabitych, Huti nacierają na Bab el-Mandab

W czwartek Huti rozpoczęli ofensywę na południowym zachodzie Jemenu, w stronę strategicznej cieśniny Bab el-Mandab, łączącej Morze Czerwone z Zatoką Adeńską. Od sobotniego południa do niedzielnego poranka zginęło ponad 140 osób — w tym 84 żołnierzy sił rządowych, głównie w atakach rakietowych, oraz 57 rebeliantów. Walki zmusiły do ucieczki tysiące mieszkańców; według OCHA do piątku domy opuściło ok. 1790 rodzin, część trafiła do obozów w regionie Taizz. Huti poczynili postępy na zachód od Taizz, podczas gdy siły rządowe zajęły pozycje niespełna 30 km od wybrzeża Morza Czerwonego. Wojna domowa w Jemenie trwa od 2014 r., a zawieszenie broni z 2022 r. załamało się w lipcu. Cieśnina Bab el-Mandab to kluczowy szlak dla żeglugi między Azją a Europą przez Kanał Sueski; analityk Farea Al-Muslimi z Chatham House ostrzega, że jeśli Huti przejmą pełną kontrolę nad cieśniną, nie zawahają się jej wykorzystać, co zagraża globalnemu handlowi.

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↑ LNG, ↓ Indeks Szanghaju, ↓ EUR/USD — eskalacja na Bab el-Mandab grozi przerwą dostaw ropy i skropliny przez kluczowy szlak do Europy i Azji, podwyższając koszty transportu i cenę surowców przy jednoczesnym spadku popytu w Azji.
Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇮🇱🇺🇸 Binjamin Netanjahu się ugiął. Wydał rozkaz w sprawie przyczółków osadniczych

Decyzja premiera Binjamina Netanjahu o ewakuacji nielegalnych przyczółków osadniczych na Zachodnim Brzegu Jordanu zapadła pod ogromną presją administracji USA. To ruch, który może wpłynąć na stabilność koalicji rządowej w Izraelu, gdzie ugrupowania osadnicze mają silną reprezentację. Ewakuacja może też zaostrzyć napięcia z Palestyńczykami i wpłynąć na sytuację bezpieczeństwa w regionie, co może mieć przełożenie na ceny ropy naftowej i nastroje na rynkach finansowych w obliczu niepewności geopolitycznej. Ruch ten jest postrzegany jako ustępstwo wobec Stanów Zjednoczonych, które naciskają na ograniczenie ekspansji osadniczej, aby ułatwić proces pokojowy.

Wpływ na rynek: ↓ Ropa Brent, ↑ Obligacje amerykańskie — de-eskalacja geopolityczna zmniejsza premię za ryzyko, inwestorzy przechodzą na aktywa bezpieczne
Źródło: Onet
Otwórz w aplikacji →
Polityka lokalna

🇵🇱 Budżet dorzuci do NFZ aż 41,5 mld zł. Na zdrowie popłynie rekordowe 7 proc. PKB

W projekcie budżetu na 2027 rok nakłady na ochronę zdrowia zaplanowano na 274,1 mld zł, czyli o 26,3 mld zł więcej niż w 2026 roku (247,8 mld zł). To o prawie 200 mln zł więcej niż wymagany ustawą minimalny poziom 7 proc. PKB, który zgodnie z przepisami musi zostać osiągnięty w przyszłym roku. Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że wydatki te będą rekordowe. Największą część stanowią koszty Narodowego Funduszu Zdrowia – 199 mld zł, z czego 197,2 mld zł to wpływy ze składki zdrowotnej. NFZ zostanie dodatkowo zasilony dotacją z budżetu państwa w wysokości 41,5 mld zł – więcej niż wcześniej planowano (35 mld zł). W ramach budżetu ministra zdrowia zabezpieczono m.in. 6,8 mld zł na Fundusz Medyczny i 5,34 mld zł na szkolenia specjalizacyjne lekarzy, a także 63,7 mld zł na część budżetu, której dysponentem jest minister zdrowia.

Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇨🇳🇪🇺 Chiny przejmują europejskie łańcuchy dostaw. 300 tys. miejsc pracy zagrożonych

Europejska organizacja dystrybutorów stali Eurometal ostrzega, że chińscy producenci coraz śmielej wchodzą w unijne łańcuchy dostaw, dostarczając gotowe komponenty zamiast surowców. Prezes Eurometalu Alexander Julius wskazuje, że Chiny celowo przejmują kontrolę nad kluczowymi ogniwami, by zdominować cały łańcuch wartości. Europejscy producenci metali ponoszą koszty związane z systemem ETS oraz cłami na import stali, podczas gdy chińskie komponenty nie są nimi obciążone, co wypacza konkurencję. W odpowiedzi na to zagrożenie, w poniedziałek branża metalowa protestuje przed Komisją Europejską, niosąc 10 symbolicznych trumien z hasłami takimi jak 'konkurencyjność UE' i 'europejskie fabryki'. UE podjęła już działania ochronne: w 2024 r. nałożyła cła na chińskie auta elektryczne, a w czerwcu podwyższyła cła na stal. Komisarz ds. handlu Marosz Szefczovicz nazwał nierównowagę handlową z Chinami (ok. 360 mld euro rocznie) 'nie do utrzymania'. Według analizy KE z czerwca, wysokie ceny energii i globalna konkurencja mogą kosztować europejski przemysł ponad milion miejsc pracy. Chiny oskarżają UE o protekcjonizm i grożą odwetem.

Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🤖 Drugie największe IPO w historii: Anthropic planuje pozyskać ponad 75 mld USD

Anthropic, twórca modelu Claude, złożył 1 czerwca poufny formularz S-1 w SEC. Spółka zabezpieczyła 15 mld USD odnawialnej linii kredytowej prowadzonej przez Morgan Stanley, Goldman Sachs, JPMorgan i Citigroup. W drugim kwartale 2025 r. wygenerowała dodatni skorygowany dochód operacyjny, ale cały rok zamknęła stratą netto ok. 42 mld USD (wobec 8,3 mld USD rok wcześniej). Wycena 2 bln USD oznaczałaby dwukrotny wzrost w cztery miesiące (w maju 2025 r. wynosiła 965 mld USD). IPO ma pozyskać ponad 75 mld USD, więcej niż SpaceX w czerwcu. Debiut planowany jest na połowę października, a oficjalne ogłoszenie oferty spodziewane jest po Święcie Pracy (7 września).

Wpływ na rynek: ↑ SPCX — Anthropic IPO (75 mld USD) przekroczy przychód SpaceX, wzmacniając pozycję sektora AI/space tech, ↑ Obligacje korporacyjne AI — Anthropic zabezpieczył 15 mld USD linię kredytową, zwiększając poptyt na dług sektora, ↓ Nasdaq 100 — wycena Anthropic (2 bln USD przy stracie 42 mld USD) sygnalizuje przegrzanie sektora technologicznego i AI
Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🪙 Blockstream wstrzymuje transakcje na Liquid Network po wycofaniu 4000 bitcoinów

Atak na Liquid Network, sidechain Bitcoina zarządzany przez Blockstream, doprowadził do wycofania około 4 019,4 BTC (ok. 320 mln USD w momencie ataku) z rezerwy federacji zabezpieczającej tokeny L-BTC. Sprawcy wykorzystali najprawdopodobniej bug inflacyjny pozwalający na wygenerowanie ponad 4 000 nieistniejących wcześniej L-BTC, a następnie wymienili je na bitcoiny z mainnetu. Mostki sieci zostały wyłączone, a transakcje na sidechainie wstrzymane; wydawanie innych aktywów, jak USDT czy DePix, pozostało nienaruszone. Po transferze haker pozostawił wiadomość OP_RETURN z deklaracją bycia 'whitehatami' i prośbą o kontakt, a skradzione monety nie zostały dotychczas przemieszczone. Rezerwa federacji skurczyła się z ponad 4 200 BTC do około 207 BTC, co rodzi pytania o bezpieczeństwo modelu multisig 15 podmiotów, z których do autoryzacji transakcji potrzeba podpisów 11.

Wpływ na rynek: ↓ Bitcoin, ↓ L-BTC, ↑ Ether — utrata zaufania do sidechainów Bitcoina przesuwają kapitał na konkurencyjne rozwiązania Layer 2 i altcoin
Źródło: Bitcoin Magazine
Otwórz w aplikacji →
Rynki

🇨🇳 Chiny zasilają banki i ubezpieczycieli kwotą 53 mld dolarów

Ministerstwo Finansów Chin przeprowadziło rzadką podwyżkę kapitału o takiej skali, aby wesprzeć ubezpieczycieli i banki w obliczu rosnącej presji wypłacalności i zbliżających się wymogów regulacyjnych. China Life Insurance otrzyma 35 mld yuanów na wzmocnienie zdolności do ponoszenia ryzyka. Bank Rolniczy Chin planuje pozyskać do 160 mld yuanów w ramach emisji prywatnej nowych akcji A na rzecz ministerstwa finansów, China National Tobacco Corporation i podmiotów zależnych, a ICBC celuje w 100 mld yuanów od tej samej grupy inwestorów. Bank Eksportowo-Importowy Chin (Eximbank) otrzyma 30 mld yuanów w celu wzmocnienia wsparcia dla realnej gospodarki i odporności na ryzyko.

Wpływ na rynek: ↑ CSI 300, ↑ Yuań (CNY) — zasilenie sektora finansowego zmniejsza obawy o wypłacalność i wspiera wzrost kredytów dla gospodarki realnej
Źródło: scmp.com
Otwórz w aplikacji →
Rynki

🇯🇵 Japońskie rezerwy walutowe spadły w sierpniu o rekordowe 79,6 mld USD po rekordowej interwencji walutowej

Rezerwy walutowe Japonii spadły w sierpniu o rekordowe 79,6 mld dolarów, czyli o 6,18%, do 1,208 bln dolarów po zakrojonych na szeroką skalę interwencjach wspierających jena. Japonia wydała na interwencje walutowe 15,4 bln jenów (98,66 mld dolarów) — największy wolumen w jednym miesiącu w historii. Jen umocnił się z prawie 164 jenów za dolara do 155,20 jenów za dolara do 3 sierpnia, po czym ponownie osłabł do niemal 160 jenów, by na początku września wrócić do 155–156 jenów za dolara. Spadek rezerw wynika głównie z redukcji zagranicznych papierów wartościowych, stanowiących ok. 70% rezerw, w większości obligacji skarbowych USA. Część operacji przeprowadzono wspólnie ze Stanami Zjednoczonymi — to pierwsza skoordynowana interwencja od 2011 roku; Tokio i Waszyngton rozważały też skorzystanie z mechanizmu Rezerwy Federalnej z 2020 roku w celu zapewnienia płynności dolarowej.

Wpływ na rynek: ↑ JPY, ↓ USD/JPY, ↑ Obligacje skarbowe USA — masywna interwencja walutowa Japonii i skoordynowana akcja z Fed wzmacniają jena i wspierają bezpieczne aktywa.
Źródło: UA.NEWS
Otwórz w aplikacji →
Rynki

⚡🇵🇱 Orlen w gronie energetycznych gigantów Europy. Polski czempion podrożał prawie cztery razy

Grupa Orlen jest największym koncernem multienergetycznym w Europie Środkowo-Wschodniej, zarówno pod względem kapitalizacji, jak i mocy przerobowych rafinerii (45 mtpa vs. 37,9 mtpa dla MOL i OMV łącznie). Kurs akcji wzrósł od grudnia 2024 do września 2026 o 253%, a z dywidendami (6 zł w 2025, 8 zł w 2026) całkowita stopa zwrotu sięgnęła 283,5%. Kapitalizacja osiągnęła rekordowe prawie 186 mld zł (~50 mld USD), przewyższając wyceny Gazpromu, Łukoilu i Rosnieftu. Hossa wynika z wysokich cen ropy, rosnących marż rafineryjnych, poprawy ładu korporacyjnego oraz dobrze przyjętej strategii inwestycyjnej. Mimo wzrostu, wycena Orlenu wciąż oferuje dyskonto w porównaniu z zachodnioeuropejskimi konkurentami.

Wpływ na rynek: ↑ Akcje Orlenu, ↑ Ropa Brent, ↑ Spready rafineryjne — wzrost cen surowca i marż przerobowych napędzają zyski koncernu, przy jednoczesnym umocnieniu pozycji konkurencyjnej wobec zachodnioeuropejskich gigantów.
Źródło: Bankier.pl
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🚗🇺🇸 Elon Musk ujawnia, że Cybercab będzie działał jako połączenie Airbnba i Ubera — właściciele Tesli będą mogli w dowolnym momencie dołączać lub wycofywać swoje auta z floty.

Musk przedstawił model operacyjny Cybercaba jako połączenie Airbnba i Ubera — część floty należy do Tesli, a część do właścicieli pojazdów, którzy mogą w każdej chwili dodawać lub wycofywać auta z sieci Robotaxi. System opiera się na dyspozytorskiej dystrybucji zadań, a właściciele ustalają ograniczenia (np. tylko znajomi, tylko pasażerowie z pięcioma gwiazdkami). Tesla pobiera prowizję, ale większość dochodu trafia do właścicieli — zdaniem Muska przychody z floty mogą przewyższać koszty leasingu. Cybercab to dwumiejscowy pojazd bez kierownicy i pedałów, z ceną docelową poniżej 30 tys. USD. Publiczne jazdy testowe mają ruszyć w Austin na początku września 2026 r. — w Teksasie zarejestrowano ok. 45 Cybercabów, podczas gdy ok. 269 Modeli Y nadal jest autoryzowanych. Robotaxi działa już w Austin, Dallas, Houston, Miami, Orlando i Tampie, ale skala jest znacznie mniejsza niż wdrożenie Waymo w jednym mieście. Tesla udostępniła też formularz zainteresowania flotą Robotaxi, obejmujący zakup floty Cybercabów i budowę hubów mobilności; inwestorzy już wyrazili wstępne zainteresowanie. Musk odrzuca logikę przejęcia Ubera — Tesla kontroluje dyspozytornię, aplikacje, mapy i aktualizacje oprogramowania, a zewnętrzny kapitał dostarcza pojazdy.

Wpływ na rynek: ↑ Tesla, ↓ Uber, ↓ Lyft — Cybercab z modelem fleet-sharing zmniejsza zależność Tesli od tradycyjnych przewoźników i grozi kanibalizacją przychodów konkurencji z Uber/Lyft
Źródło: ababnews.com
Otwórz w aplikacji →
Surowce

🥇 Złoto blisko 4400 USD mimo jastrzębich sygnałów Fed; rynek tnie prognozy obniżek

Cena złota utrzymuje się blisko 4400 USD za uncję, wspierana przez połączenie mocnych danych z amerykańskiego rynku pracy (162 tys. nowych miejsc pracy w sierpniu, stopa bezrobocia 4,1%) oraz rosnących napięć na linii USA-Iran, które podbijają ceny ropy i oleju napędowego. Jednocześnie jednak inwestorzy mierzą się z ponownymi jastrzębimi sygnałami ze strony Fed — szefowa Fed w Cleveland Beth Hammack ocenia, że polityka pieniężna nie jest wystarczająco restrykcyjna, a prawdopodobieństwo podwyżki stóp we wrześniu wzrosło powyżej 60%. Governor Michael Barr dopuszcza podwyżkę, jeśli inflacja nie zbliży się do celu 2%. W efekcie rosną rentowności 10-letnich Treasuries, co pogłębia napięcia fiskalne w USA i winduje oprocentowanie 30-letnich kredytów hipotecznych do ok. 6,87%. Uwaga rynku skupia się na nadchodzących danych CPI przed posiedzeniem Fed 15-16 września, przy czym Citigroup przesuwa prognozę pierwszej obniżki stóp na czerwiec 2027 r.

Wpływ na rynek: ↑ Złoto, ↓ USD, ↑ Ropa Brent, ↓ US Treasuries 10Y — siła rynku pracy wspiera wzrost stóp Fed, ale geopolityczne napięcia wokół Iranu i obawy fiskalne utrzymują popyt na bezpieczne aktywa
Źródło: link
Otwórz w aplikacji →
Surowce

🛢 Analitycy ostrzegają przed niedoborem paliwa okrętowego, rafinerie obciążone wojną preferują inne produkty

Analitycy Energy Aspects prognozują globalny deficyt paliwa okrętowego na poziomie około 218 tys. baryłek dziennie w III kwartale — pierwszy znaczący niedobór od III kwartału 2025 r. Konflikt zakłócający pracę rafinerii i szlaki żeglugowe w Rosji i na Bliskim Wschodzie zmusza rafinerie do priorytetowego przerobu ropy na bardziej rentowne paliwa, takie jak diesel, benzyna i paliwo lotnicze, co ogranicza podaż fuel oil na rynku bunkrowym. Dodatkowo statki omijające strefy konfliktów spalają więcej paliwa. Analityk Rystad Energy Valerie Panopio uważa, że przedłużające się zakłócenia na Bliskim Wschodzie utrzymają podaż „krytycznie napiętą” w III kwartale. Sytuacja jest szczególnie dotkliwa dla Azji, której główne centra bunkrowania zależą od importu z Zatoki Perskiej. Bardzo niskie zapasy benzyny i diesla dodatkowo skłaniają rafinerie do zwiększenia przerobu fuel oil w instalacjach wtórnych, pogłębiając niedobór.

Wpływ na rynek: ↑ Ropa Brent, ↑ Paliwo okrętowe (HSFO), ↓ Akcje armatorów — niedobór paliwa okrętowego podnosi koszty żeglugi i paliwa, omijanie konfliktów zwiększa zużycie, rafinerie ograniczają podaż na rzecz bardziej rentownych produktów.
Źródło: english.dainikjagranmpcg.com
Otwórz w aplikacji →
Polityka

🇵🇱🇺🇦 W Polsce rośnie liczba przestępstw przeciwko Ukraińcom, a prawicowi politycy nasilają antyukraińską retorykę

W pierwszej połowie 2026 r. polska policja odnotowała 180 zgłoszeń przestępstw na tle etnicznym przeciwko Ukraińcom — to o 30% więcej niż rok wcześniej. Wśród incydentów były m.in. pobicie 20-letniej Anastasii i jej 21-letniego partnera Maksyma we Wrocławiu, znieważenie trzech Ukraińców, w tym dwóch 11-letnich uczennic, przez pracownika komunikacji miejskiej w Bielsku-Białej oraz atak na Ukraińca w tramwaju w Poznaniu. Na początku 2026 r. polskie władze powołały 50 wyspecjalizowanych grup prokuratorskich do badania przestępstw z nienawiści; od lutego do czerwca prokuratorzy skierowali do sądu 283 sprawy, w ponad 80% ofiarami byli Ukraińcy (w 2014 r. — 4%, w 2023 r. — 74%). Badanie CBOS pokazuje spadek sympatii Polaków do Ukraińców z 51% w 2023 r. do 29% w styczniu 2026 r., a antypatia wzrosła z 38% do 43%. Premier Donald Tusk w lipcu ocenił, że sprawcy stali się odważniejsi, bo czują polityczny patronat, i wezwał prezydenta Karola Nawrockiego do publicznej reakcji. Ambasador Ukrainy Wasyl Bodnar wskazał, że część polskiego establishmentu politycznego wykorzystuje kwestię ukraińską do celów politycznych, a Kościół katolicki w Polsce zaapelował o powstrzymanie się od podsykania nastrojów nacjonalistycznych.

Źródło: UA.NEWS
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇨🇳 Aivres sprzedała Indosat serwery z chipami Nvidia za 100 mln USD

Firma Aivres Systems, zarejestrowana w Kalifornii, powstała w maju 2023 r. po rebrandingu Inspur Systems, gdy macierzysty Inspur Group trafił na amerykańską listę Entity List. Spółka sprzedała indonezyjskiemu operatorowi Indosat Ooredoo Hutchison 32 szafy serwerowe Nvidia GB200 NVL72 (łącznie 2304 chipy Blackwell) za ok. 100 mln USD, które zainstalowano w Dżakarcie w październiku 2025 r. Serwery są dzierżawione przez chiński startup INF Tech, założony przez Qi Yuana z Uniwersytetu Fudan, co pozwala Pekinowi ominąć amerykańskie ograniczenia eksportowe bez bezpośredniego importu układów do Chin. W marcu 2025 r. amerykański Departament Handlu wpisał na listę Inspur Electronic i pięć powiązanych podmiotów, ale nie objął nią Aivres.

Wpływ na rynek: ↓ Nvidia, ↑ Indosat Ooredoo Hutchison — obejście sankcji USA rozszerza rynek chipów AI poza bezpośrednią jurysdykcję, zwiększając przychody operatorów azjatyckich przy zmniejszeniu możliwości wzrostu Nvidii w oficjalnych kanałach eksportowych.
Źródło: Startup Fortune
Otwórz w aplikacji →
Świat

🚨 Katastrofa samolotu cargo Boeing 767 w Miami — pięć osób nie żyje, pięć jest rannych

Do katastrofy doszło przed godziną 14:00 czasu lokalnego (19:00 GMT), gdy samolot Boeing 767-300 lecący z San Juan w Portoryko, obsługiwany przez firmę 21 Air dla Amazon Air, wypadł z pasa startowego podczas lądowania na Międzynarodowym Lotnisku w Miami, uderzając w kilka pojazdów na ziemi i stając w płomieniach. Wśród pięciu rannych trzy osoby są w stanie krytycznym. Burmistrz hrabstwa Miami-Dade, Daniella Levine Cava, potwierdziła w niedzielę wieczorem liczbę ofiar. Na miejscu pracowało ponad 200 strażaków; ogień ugaszono, ale wciąż występuje wyciek paliwa. Federalna Administracja Lotnictwa (FAA) nakazała wstrzymanie wszystkich lotów na lotnisku, a Narodowa Rada Bezpieczeństwa Transportu (NTSB) wszczęła śledztwo w sprawie przyczyn wypadku. Katastrofa miała miejsce podczas weekendu z okazji Święta Pracy, jednego z najbardziej ruchliwych okresów podróżniczych w roku.

Źródło: BBC
Otwórz w aplikacji →
Polityka

🇺🇸 Trump znów szokuje. Sugeruje zmianę nazwy stanu Nowy Meksyk

Trump opublikował w serwisie Truth Social mapę Nowego Meksyku z przekreślonym słowem 'Meksyk' i dopiskiem 'Ameryka'. To kontynuacja jego wcześniejszych działań, gdy podpisał rozporządzenie wykonawcze zmieniające nazwę Zatoki Meksykańskiej na Zatokę Amerykańską oraz proponował zmianę nazwy Jeziora Ontario na 'Jezioro Ameryka' w odpowiedzi na załamanie rozmów handlowych z Kanadą. Google i Apple już zmieniły nazwy na swoich mapach dla użytkowników w USA. Sondaż Reuters/Ipsos pokazuje, że tylko 14 proc. Amerykanów pozytywnie oceniło zmianę. Trump Store wypuścił czapki z napisem 'Lake America' w cenie 55 dolarów.

Źródło: WP Wiadomości
Otwórz w aplikacji →
Tech / AI

🤖 Jensen Huang, dyrektor generalny Nvidii, ogłosił, że nastała sztuczna ogólna inteligencja (AGI).

Jensen Huang, prezes Nvidii, ogłosił w niedzielę, że sztuczna ogólna inteligencja (AGI) już nastała, wskazując na najnowszy model OpenAI, który według niego został wytrenowany na chipach Nvidii. Huang twierdzi, że do treningu wykorzystano około 100 000 racków z 72 układami każdy, po tym jak Nvidia przeprojektowała swoje systemy z 8 na 72 chipy na płytę, aby działały jak jeden ogromny mózg. Firma sprzedała w ostatnim kwartale AI-computery za 89 miliardów dolarów, ponad dwukrotnie więcej niż rok wcześniej, a Huang skomentował: 'Teraz compute to przychód'. OpenAI, ani jego prezydent Greg Brockman, nie potwierdzili oficjalnie nadejścia AGI, a Huang wcześniej opublikował liczbę 300 000, którą później skorygował na 100 000 bez wyjaśnienia. Huang zapowiedział też włączenie kolejnych 400 000 chipów w najbliższym czasie, co rynki będą obserwować ze względu na wpływ na podaż i przychody Nvidii.

Wpływ na rynek: ↑ Nvidia, ↓ Broadcom — Huang reklamuje moce obliczeniowe Nvidii (przychód 89 mld USD), co wzmacnia dominację Nvidii w AI, podczas gdy konkurenci tracą udział w rynku chipów serwerowych.
Źródło: Yahoo Finance
Otwórz w aplikacji →
Polityka

🇺🇸 Amerykański sąd apelacyjny orzekł, że konstytucja USA nie gwarantuje prawa do czystej wody pitnej

Sąd apelacyjny Piątego Okręgu (Fifth Circuit) w składzie pełnego składu (en banc) oddalił w piątek, 4 września 2026 r., pozew mieszkańców Jackson w stanie Mississippi, którzy przez cztery lata walczyli z miastem o zadośćuczynienie za zanieczyszczenie wody pitnej ołowiem. Orzeczenie, którego autorem jest sędzia Kurt Engelhardt, nominowany przez Donalda Trumpa, zastąpiło decyzję panelu z 2025 r., która częściowo przywracała roszczenia. Sąd uznał, że 14. poprawka do konstytucji nie gwarantuje prawa do czystej wody ani prawa do prawdziwych informacji od urzędników o skażeniu wody. Pozew z 2022 r. złożyli mieszkańcy Priscilla Sterling, Raine Becker, Shawn Miller i John Bennett, wskazując na dane testów Departamentu Zdrowia stanu Mississippi. Sprawa ma związek z kryzysem wodociągowym w Jackson z 2022 r., kiedy awarie w zakładzie uzdatniania wody O.B. Curtis pozbawiły mieszkańców dostępu do bezpiecznej wody; w tym samym roku Departament Sprawiedliwości wniósł przeciwko miastu osobny pozew cywilny o naruszenie ustawy Safe Drinking Water Act.

Źródło: International Business Times UK
Otwórz w aplikacji →
Geopolityka

🇰🇵 Kim Dzong Un: realizujemy kluczowy plan wzmocnienia sił morskich, efekty za 8 miesięcy

Pjongjang dokonał w niedzielę oficjalnego wodowania niszczyciela rakietowego Kang Kon o wyporności 5 tys. ton, który wszedł w skład Wschodniej Floty Marynarki Wojennej KRLD. To druga jednostka tej klasy, po bliźniaczym okręcie Choe Hyon, przekazanym flocie niecałe trzy miesiące wcześniej. Przywódca Korei Północnej określił okręt jako 'niszczyciel ofensywny' i element 'państwowego systemu odstraszania nuklearnego', zapowiadając, że w ciągu ośmiu miesięcy świat zobaczy efekty realizacji planu wzmocnienia sił morskich. Budowie towarzyszyły problemy – Kang Kon wywrócił się podczas nieudanej pierwszej próby wodowania w maju ubiegłego roku, ale miesiąc później próbę powtórzono pomyślnie. W ceremonii uczestniczyła także żona Kima, Ri Sol-ju, oraz córka Kim Ju-ae.

Źródło: Yonhap News Agency
Otwórz w aplikacji →
Rynki

🇺🇸 Zagraniczni inwestorzy posiadają rekordowe 40 bilionów USD w aktywach amerykańskich

Posiadane przez zagranicznych inwestorów amerykańskie długoterminowe papiery wartościowe osiągnęły rekordowe 39,19 bln USD, co oznacza wzrost o około 16 bln USD od 2022 roku – wynika z danych amerykańskiego systemu Treasury International Capital. Sam tylko przyrost jest większy niż całe PKB Chin. Zagraniczne udziały w amerykańskich akcjach sięgają często 19–22 bln USD, a w obligacjach skarbowych USA około 9,2–9,3 bln USD, co stanowi około 31% całego publicznego długu federalnego. Największe zagraniczne pozycje pochodzą z Kajmanów, Wielkiej Brytanii, Kanady i Japonii. Amerykańscy inwestorzy posiadają natomiast około 19,3 bln USD w zagranicznych papierach, co daje znaczącą lukę w pozycji inwestycyjnej netto – cudzoziemcy posiadają około dwukrotnie więcej aktywów amerykańskich niż Amerykanie aktywów zagranicznych.

Źródło: cryptobriefing.com
Otwórz w aplikacji →